W zależności od wieku dziecka psycholog dobiera właściwe testy i kwestionariusze.

Badanie psychologiczne obejmuje obserwację zachowania, rozmowę kliniczną oraz testy psychologiczne. Obecnie w poradnictwie psychologicznym dysponujemy wieloma różnymi testami. Wybór należy do psychologa, który wykonuje badanie. Najczęściej stosowane są testy inteligencji, diagnozujące funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego, testy projekcyjne osobowości (rysunki, plansze, fotografie) oraz kwestionariusze zainteresowań. Testy dzielą się na werbalne i pozawerbalne. Pierwsze bazują na pytaniach, twierdzeniach w wersji papierowej. Drugie na próbach rysowania, układania, konstruowania wzorów w oparciu o materiał, który może budzić skojarzenia, że są to zabawki dla dzieci.

Wszystkie testy profesjonalne są rekomendowane przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne. Celem badania małego dziecka (do 3 roku życia) jest przede wszystkim ocena rozwoju psychoruchowego. Badane są takie strefy jak m.in. percepcja, pamięć, mowa, manipulacja, zachowania społeczne, motoryka. Ocenia się również właściwości temperamentalne dziecka. Skala oceny podzielona jest na cztery sfery: lokomocję i kontrolę postawy, koordynację wzrokowo-ruchową, mowę, kontakty społeczne. Konstrukcja skali umożliwia określenie wieku rozwoju w każdej z tych sfer osobno, ale też wykreślenie profilu rozwoju, obliczenie cząstkowego ilorazu rozwoju oraz pełnego ilorazu inteligencji.

Kolejnym obszarem, jaki może zbadać psycholog u małego dziecka, jest jego stan emocjonalny. Tutaj bardzo dobrze sprawdzają się testy projekcyjne. Dziecko nadaje znaczenie wieloznacznemu materiałowi, dzięki czemu psycholog może poznać stan emocjonalny malucha. Do takich testów przeznaczonych dla dzieci służy miedzy innymi Rysunek Rodziny. Jedne osoby zostaną narysowane jako pierwsze, inne będą większe, inne bliżej, jeszcze inne kolorowe, a inne pominięte. Wszystko to, po uzupełnieniu informacjami z wywiadu, ma znaczenie.

Psycholog dziecięcy – diagnoza najmłodszych

Badać można dzieci w wieku już od 2 miesiąca! Z racji tego, że małe dziecko ma ograniczone możliwości wyrażenia swoich myśli i uczuć, wiele informacji pozyskujemy od rodziców. W przypadku dziecka starszego psycholog stara się dotrzeć do jego dominujących potrzeb, emocji, kompleksów i konfliktów osobowości. Bada jego osobowość, a także interpretuje ewentualne zaburzenia zachowania. Diagnozując starsze dziecko stosuje się testy kwestionariuszowe i pozawerbalne. Są wśród nich także zwykle rebusy, rysunki, układanki. Młodzież i dorosłych bada się podobnie stosując inne wskaźniki oceny. Ważną metodą badania osób w każdym wieku jest rozmowa kliniczna i wywiad. Prawidłowo zebrane informacje od pacjenta to podstawa rzetelnej diagnozy i właściwej terapii. Jeżeli rodzice i pacjent są dobrze przygotowani do badania psychologicznego to spotkanie przebiega pomyślnie dla obu stron.

Jednym źródłem informacji są testy, innym wywiad zebrany od rodziców, ale niezwykle ważnym jest również obserwacja dziecka przez psychologa. Poprzez baczne przyglądanie się wykonywaniu różnych zadań przez dziecko, obserwowanie jego nastroju, przystosowania do nowej sytuacji, zmagania się z trudnościami, psycholog dowie się o dziecku bardzo wiele. Dopiero zebranie informacji ze wszystkich tych źródeł da rzetelną opinię i pozwoli kompetentnie zaplanować dalsze kroki, jakie należy podjąć.

W każdym przypadku diagnoza powinna odpowiadać na konkretne pytanie np.: „Jaki jest poziom inteligencji dziecka”, „Co jest przyczyną trudności w nauce szkolnej”, „Jakie mogą być przyczyny emocjonalne moczenia nocnego”, „Czy kaszel może być uwarunkowany emocjonalnie”, „Jak stymulować dziecko, aby się rozwijało”.

Rodzice zgłaszający się z dzieckiem do psychologa mogą być spokojni o poufność informacji, jakie uzyska od nich specjalista, bowiem każdego psychologa obowiązuje tajemnica zawodowa. Jedynym celem psychologa jest kompetentna i empatyczna pomoc dziecku i rodzicom.

W naszej poradni prowadzimy również diagnostyczne badania pedagogiczne.